วัดพระแก้ว หรือ วัดพระศรีรัตนศาสดาราม
วัดภายในพระบรมมหาราชวัง อยู่ทางพื้นที่ฝั่งทิศตะวันออก เช่นเดียวกับวัดพระศรีสรรเพชญ์ ที่ตั้งอยู่ในพระบรมมหาราชวังครั้งสมัยกรุงศรีอยุธยา

พระมหาราชวัง ประกอบด้วย พระมหาปราสาท พระราชมณเฑียร พระที่นั่ง พระตำหนัก เรือนหลวง แบ่งเขตพระราชฐานออกเป็น 3 ชั้น ชั้นนอก ชั้นกลาง ชั้นใน แล้วก่อกำแพงสร้างประตูป้อมโดยรอบ

เริ่มสร้างตั้งแต่ พ.ศ.2326 หลังจากพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช (รัชกาลที่ 1) เสด็จฯ ปราบดาภิเษกเป็นพระปฐมบรมมราชจักรีวงศ์ และเสร็จเรียบร้อย ในปี พ.ศ.2328

บริเวณพระบรมมหาราชวัง เดิมเป็นชุมชนชาวจีน มีพระยาราชเศรษฐีเป็นหัวหน้า โปรดฯให้อพยพล่องตามแม่น้ำเจ้าพระยาลงไปตั้งถิ่นฐานทางทิศใต้ บริเวณปากคลองวัดสามปลื้ม และปากคลองสำเพ็ง

เมื่อพระบรมมหาราชวังแล้วเสร็จ จึงโปรดเกล้าฯ ให้ตั้งพระราชพิธีบรมราชาภิเษกเต็มตามโบราณราชประเพณี และเฉลิมราชมณเฑียร จากนั้นโปรดเกล้าฯ ให้สมโภชพระนคร และวัดพระศรีรัตนศาสดารามในคราวเดียวกัน จารึกในพระสุพรรณบัฎ [แผ่นทองคำบางๆ สำหรับจารึกอักษร] ว่า ....

กรุงเทพทวารวดีศรีอยุธยา มหาดิลกภพนพรัตน ราชธานีบุรีรมย์ อุดมราชนิเวศน์มหาสถาน 

หลังจากนั้น ได้เพิ่มเติมชื่อเพิ่มพูนความสิริมงคล ในรัชสมัย รัชกาลที่ 3 และ รัชกาลที่ 4 และใช้ต่อมาถึงปัจจุบัน

กรุงเทพมหานคร อมรรัตนโกสินทร์ มหินทราอยุธยา มหาดิลก ภพนพรัตนราชธานี บุรีรมย์ อุดมราชนิเวศน์มหาสถานอมรพิมานอวตารสถิต สักกะฑัตติยะ วิษณุกรรมประสิทธิ์
[และแล้ว ปี 2532 พี่ป้อม พี่โต๊ะ :อัสนี-วสันต์ ได้นำมาใส่ทำนอง ท่องชื่อ กรุงเทพฯ ฉบับเต็มได้ทุกคน]

คำแปลชื่อเมืองหลวงของเรา "พระนครอันกว้างดุจเทพนคร เป็นที่สถิตของพระแก้วมรกต เป็นมหานครที่ไม่มีใครรบชนะได้ มีความงามอันมั่นคงและเจริญยิ่ง เป็นเมืองหลวงที่บริบูรณ์ ด้วยแก้วเก้าประการน่ารื่นรมย์ มีพระราชนิเวศน์ใหญ่โตมากมาย เป็นวิมานเทพที่ประทับของพระราชาที่อวตารลงมา ซึ่งท้าวสักกะเทวราช พระราชทานให้พระวิษณุกรรมลงมาเนรมิตรไว้
แล้วก็มีนามย่อ ด้วยนะคะว่ากรุงรัตนโกสินทร์ อินทร์อโยธยา"

ขอนำรูปมุมสูง แสดงพื้นที่ อาณาเขต ทั้งหมดของพระบรมมหาราชวัง ที่หาได้จาก Google มาใช้ นะคะ ขอบคุณค่ะ

15 เมษายน 2568

#รรินสตรีศรี
#สตรีศรีรัตนโกสินทร์
#เล่าเรื่องเมืองสยาม
#BangkokOldTown